SORU 17: Cezbe nedir? Tasavvuf ehli bazı kimselerin vecd haline gelerek kendilerinden geçmektedirler. Bu şer'an caiz midir?

 

Cezbe, Allah-u Zülcelal tarafından kuluna bir ikramdır.

İmam Ahmed bin Hanbel'in Müsnedi'nde, Hz. Ali radıyallahu anh'dan rivayet ettiği bir hadis-i şerifte, Hz. Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem, Hz. Ali'ye: "Sen bendensin." Hz. Cafer'e: "Senin ahlakın ve yaratılışın benim ahlakım ve yaradılışım gibi." Hz. Zeyde de: "Sen benim azadlığım (azad olmuş kölemsin) " demiştir. Bu şekilde söylemesi üzerine, vecde (cezbeye) gelip, tek ayak üzerinde dolaşmaya başlamışlardır. Bu sahabilerin Hz. Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem huzurunda böyle bir harekette bulunmaları mümkün değildir. Fakat takatlerini aştığı için kalkıp semaya başlamışlardır.

Hz. Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem'in huzurunda, takatin dışında böyle bir olay zuhur ediyorsa, zamanımızda da böyle şeyler zuhur edebilir. Sahabe-i kiram Hz. Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem'in huzurunda edeplerinden öyle hareketsiz bir şekilde oturuyorlardı ki, onları görenler sanki üzerlerine kuş konmuşta o kuşları ürkütmemek için böyle hareketsiz olarak oturduklarını zannederlerdi. Ama Hz. Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem bu üç sahabeye böyle buyurunca kendilerini tutamamışlar ve ayağa kalkarak tek ayak üzerinde dönmeye başlamışlardır.

Burada şunu bilmek lazımdır ki; cezbe haktır ve Allah-u Zülcelal tarafından kuluna verilen bir ikramdır. Çünkü Allah-u Zülcelal bir ayet-i kerimede şöyle buyurmuştur:

"Allah dilediğini kendisine çeker." (Şura; 13)

Yani bir kişi sohbet, zikir meclislerinde bulunduğu zaman Allah-u Zülcelal'in rahmeti, feyzi, bereketi onun kalbine gelir, gelen bu rahmete ve feyze dayanamayan kişi iradesinin dışında bağırma, ağlama, titreme gibi haller gösterir.

Demek ki zaman zaman sahabe-i kiram da söz ve fiil olarak diğer insanların anlayamayacakları ama Allah-u Zülcelal'in tecellisinden kaynaklanan haller zuhur etmiştir.